Farklı Taekwondo Turnuvalarında Müsabaka İçi Spor Yaralanmalarının Karşılaştırmalı Analizi: Büyükler, Gençler ve Para-Taekwondo
Hüseyin Günaydın1
, Beyza Uğurlu1, Melik Erkam Top1, Mahmut Güner1, Tuğba Kocahan2
1Sports Medicine Department, Gülhane Training and Research Hospital, Ministry of Health, Ankara, Türkiye
2Sports Medicine Department, Gülhane Faculty of Medicine, University of Health Sciences, Ankara, Türkiye
Anahtar Sözcükler: Taekwondo, taekwondo yaralanmaları, dövüş sporları, para-atletler, yaralanmaların önlenmesi
Öz
Amaç: Taekwondo, fiziksel beceri ve stratejik düşünceyi birleştiren ve yüksek tempolu, temasa dayalı doğası nedeniyle yaralanma riski taşıyan bir dövüş sporudur. Bu çalışmada, Türkiye'deki büyükler (STC), gençler (JTC) ve para-taekwondo (PTC) şampiyonalarında saptanan yaralanma insidansı ve özellikleri analiz edildi. Amaç, yaralanma modellerini belirlemek ve önleme stratejilerine rehberlik etmekti.
Yöntem: Veriler, Uluslararası Olimpiyat Komitesi'nin 'Günlük Yaralanma ve Hastalık Raporu' formu kullanılarak turnuvalarda hazır bulunan spor hekimleri tarafından toplanmıştı. Değişkenler arasında yaralanma türü, etkilenen vücut bölgesi, yaralanma mekanizması ve sporcuların yarışmaya devam edip edemediği yer aldı. Veriler retrospektif olarak analiz edildi.
Bulgular: STC'de yaş ortalaması 19.4 ± 2.3 yıl ve spor deneyimi 10.0 ± 3.1 yıl olan 222 sporcuda 232 yaralanma, JTC'de yaş ortalaması 16.0 ± 1.1 yıl ve spor deneyimi 6.0 ± 1.5 yıl olan 232 sporcuda 234 yaralanma, PTC'de yaş ortalaması 22.0 ± 5.9 yıl ve spor deneyimi 6.5 ± 2.9 yıl olan 30 sporcuda 31 yaralanma kaydedildi. Yaralanma insidansı en yüksek PTC'de (40.8/100 klinik; 469.7/1000 müsabaka) gözlenirken, bunu STC (18.9/100 klinik; 191.4/1000 müsabaka) ve JTC (9.4/100 klinik; 100.9/1000 müsabaka) izledi. Erkek sporcular tüm turnuvalarda daha sık yaralandı. Kontüzyonlar en sık görülen yaralanma tipiydi ve alt ekstremite yaralanmaları tüm turnuvalarda en sık görülen yaralanmalardı. Bununla birlikte, kafa ve gövde yaralanmaları JTC'de diğer turnuvalara kıyasla daha fazla gerçekleşti. En sık gözlenen yaralanma mekanizması başka bir sporcuyla temastı ve gruplar arasında anlamlı bir fark yoktu. Yaralanma sonrasında yarışmaya devam edebilme açısından turnuvalar arasında anlamlı bir fark yoktu.
Sonuç: Bu çalışmanın sonuçlarına dayanarak, taekwondo müsabaka kurallarının iyileştirilmesini, saha içi tıbbi sistemlerin geliştirilmesini ve özellikle para-taekwondo müsabakalarında yaralanmaların önlenmesi için stratejik planların ve güvenlik önlemlerinin uygulanmasını şiddetle öneriyoruz. Bu adımlar, sporcuların, antrenörlerin ve federasyonların daha güvenli ortamlar yaratmasına ve sporcuların uzun vadeli sağlığının ve performansının desteklemesine yardımcı olabilir.
