Sporcularda antrenman sırasında aktif germe egzersizlerinin sakatlıkların önlenmesi ve performansın artırılmasındaki etkinliği: Sistematik derleme ve meta-analiz
Kalani Weerasinghe1,2
, Ranil Jayawardena3, Andrew P Hills4
1Health and Wellness Unit, Faculty of Medicine, University of Colombo, Colombo, Sri Lanka
2School of Health Sciences, UTAS Health, University of Tasmania, Tasmania, Australia
3Department of Physiology, Faculty of Medicine, University of Colombo, Colombo, Sri Lanka
4School of Health Sciences, UTAS Health, University of Tasmania, Tasmania, Australia
Anahtar Sözcükler: Germe, spor yaralanması, sportif performans
Öz
Isınma sırasında genellikle kas-tendon ünitesini uzatmak için yapılan germe, yaralanmaları azaltmayı ve performansı artırmayı amaçlar; ancak aktif germe (AG) ile ilgili kanıtlar hâlâ çelişkilidir. Bu derleme, burada kişinin istemli kas aktivasyonunu içeren germe teknikleri olarak tanımlanan ve dinamik ile aktif statik germeyi kapsayan AG'nin, sporcularda yaralanmaları azaltma ve performansı artırmadaki etkinliğini değerlendiren literatürü analiz etmeyi amaçlamaktadır. PubMed, Web of Science ve SciVerse Scopus veri tabanlarında 2015-2024 yılları arasında yayımlanan dinamik ve aktif statik germeyi içeren AG müdahalelerine ilişkin randomize kontrollü çalışmalar (RKÇ) taranmıştır. Sporda performans üzerindeki AG etkisini değerlendirmek için RevMan 5.4 yazılımı kullanılarak bir meta-analiz yapılmıştır. Bu derlemeye dokuz RKÇ dahil edilmiştir. Çalışmalara katılan sporcuların yaşları 13,5 ile 27 arasında değişmekte olup, örneklem büyüklükleri futbol, hentbol, voleybol ve direnç antrenmanı gibi branşlarda 8 ile 148 arasında değişmektedir. Gergin kaslar için uygulanan bireyselleştirilmiş statik germe, rutin egzersizlere kıyasla alt ekstremite ve gövde yaralanmalarını azaltmada daha etkili bulunmuştur. Meta-analiz sonuçları, maksimal izometrik kuvvette (MİK) 3,6 N'lik anlamlı bir artış (95% GA, 0,28-6,93; p = 0,01) ve müdahale grubunda kontrol grubuna kıyasla ayak bileği dorsofleksiyon eklem hareket açıklığında (DF ROM) 1,79 cm artış olduğunu göstermiştir (95% GA, 0,85-2,73; p < 0,001). AG'nin, çeşitli spor disiplinlerinden sporcularda yaralanmaları azaltmada ve MİK ile ayak bileği DF ROM dahil olmak üzere performans parametrelerini artırmada etkili olduğu görülmektedir.
